Minimalna kwota alimentów

W sprawie o alimenty, sąd ustala ich wysokość mając na względzie przede wszystkim „usprawiedliwione potrzeby” dziecka oraz „zarobkowe i majątkowe możliwości” rodzica. Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie zawiera definicji powyższych pojęć, co z jednej strony utrudnia dokonanie prostego wyliczenia kwoty alimentów, z drugiej jako praktyk widzę na co dzień, że nie każdą sprawę da się ująć w sztywne ramy.

Potrzeby dziecka, które generalnie uznaje się za usprawiedliwione to m.in. koszty wyżywienia, odzieży i obuwia, przyborów szkolnych, czy leczenia. Dodatkowo w tym katalogu często wymienia się takie obciążenia jak wyjazdy wakacyjne, korepetycje, zajęcia dodatkowe i hobby. Również wydatki związane z utrzymaniem mieszkania będą brane pod uwagę w proporcjonalnym zakresie. Usprawiedliwione potrzeby zależą więc od indywidualnej sytuacji dziecka i od stopy życiowej rodziny.

Zarobkowe i majątkowe możliwości to m.in. dochody uzyskiwane przez rodzica, a także majątek który posiada. Sąd dokonuje nie tylko oceny faktycznych dochodów, ale również ustala jakie wynagrodzenie mogłaby uzyskać osoba o danym wykształceniu, umiejętnościach, wieku czy zdrowiu. Sąd dokonuje powyższej analizy, ponieważ nie rzadko zdarzają się sytuacje, gdy zobowiązany jest osobą bezrobotną i celowo nie podejmuje zatrudnienia lub pracuje bez oparcia o jakąkolwiek umowę, tzw. praca na czarno. Dochody i majątek zestawiane są z potrzebami zobowiązanego do alimentów.

Jak wskazywałam na wstępie – nie ma sztywnych ram co do wysokości alimentów, a tym samym nie można mówić o tzw. kwocie minimalnej. Zazwyczaj przyznawane alimenty nie wynoszą mniej niż 400 – 500 zł miesięcznie na jedno dziecko. Czasami jednak zdarza się sytuacja, że chociaż usprawiedliwione potrzeby dziecka są duże, np. w związku z koniecznością zakupu drogich leków, to zasądzone alimenty nie będą wystarczające. Przypadki takie najczęściej związane są z ciężką chorobą samego zobowiązanego do płacenia alimentów i koniecznością zakupu drogich leków.

Niekiedy sądy przyjmują, że potrzeba dziecka, nawet ta usprawiedliwiona pozostanie niezaspokojona. Jako przykład można wskazać wyrok Sądu Najwyższego w sprawie o sygn. akt III CRN 470/71, gdzie wskazano, że „Górną granicą świadczeń alimentacyjnych są zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 k.r.op.), choćby nawet nie zostały w tych granicach pokryte wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji.” Podobne stanowisko przyjął Sąd Najwyższy w wyroku w sprawie o sygn. akt I CKN 860/97, gdzie wskazał, że „Brak po stronie zobowiązanego jakichkolwiek możliwości zarobkowych i majątkowych skutkuje oddaleniem powództwa o alimenty, mimo istnienia usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego.” Powołane orzeczenia niewątpliwie stanowią wyjątek od reguły i dotyczą tzw. sytuacji podbramkowych.

Niezależnie po której stronie ławy sędziowskiej będziesz musiał stanąć w sporze o alimenty, pamiętaj, że każda sprawa jest inna. Zwróć uwagę na czytelne przedstawienie kosztów oraz możliwości zarobkowych stron postępowania i pamiętaj, aby przygotować dowody na potwierdzenie tych faktów. Pamiętaj również, że w tego typu sprawach możesz skorzystać z pomocy prawnika.

małżonek żąda alimentów

Rozwód z wyłącznej winy małżonka a alimenty

Jeśli zdecydujesz się na rozwód określ, czy chcesz się rozstać bez orzekania o winie, czy też z wyłącznej winy małżonka. Sąd orzekając wyrok rozwiąże małżeństwo bez orzekania o winie, z orzeczeniem o wyłącznej winie jednego z małżonków lub z winy obu stron (najczęściej, gdy strony nie są zgodne co do rozwodu bez orzekania o winie, a jednocześnie Sąd nie uzna, że za rozpad małżeństwa odpowiada tylko jeden z małżonków). Czy w przypadku rozwodu z wyłącznej winy zostaną przyznane alimenty?

Kodeks rodzinny i opiekuńczy (a dokładniej art. 60 § 2 Kro) wskazuje na dwie przesłanki jakie muszą zaistnieć łącznie, by uzyskać tego typu świadczenie. Pierwsza z nich została już wspomniana – a więc uznanie małżonka za wyłącznie winnego rozkładu pożycia. Drugim z warunków jest to, aby rozwód pociągał za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego. Ustawa wyraźnie wskazuje, że w takiej sytuacji małżonek niewinny nie musi znajdować się w niedostatku.

Dla oceny tego, czy doszło do istotnego pogorszenia sytuacji materialnej stosuje się porównanie sytuacji majątkowej małżonka niewinnego z jego hipotetycznym położeniem, jakie by istniało w przypadku, gdyby do rozwodu w ogóle nie doszło. Wystąpienie istotnego pogorszenia sytuacji majątkowej nawet po wielu latach od wydania wyroku o rozwód może uzasadniać zasądzenie alimentów na rzecz małżonka niewinnego. Taka sytuacja wymaga jednak ustalenia, że jest to następstwem rozpadu małżeństwa, a nie zostało spowodowane innymi okolicznościami.

Sąd nie orzeka o alimentach z urzędu – konieczny jest w tym zakresie wniosek małżonka niewinnego. Żądanie to możesz zgłosić w sprawie o rozwód – wtedy informacja o ewentualnych alimentach znajdzie swoje odzwierciedlenie w wyroku rozwodowym. Drugą opcją jest złożenie pozwu już po orzeczeniu rozwodu. W tego typu sprawach właściwym będzie sąd rejonowy (wydział rodzinny i opiekuńczy) według miejsca zamieszkania małżonka niewinnego, tzn. osoby uprawnionej.

Obowiązek dostarczania środków utrzymania przez małżonka winnego nie jest ograniczony w czasie i zasadniczo może trwać do końca życia. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy małżonek niewinny zawrze nowy związek małżeński – w takiej sytuacji obowiązek alimentacyjny wygasa.

To czy małżonek niewinny uzyska świadczenia alimentacyjne zależy również od przedstawienia odpowiedniej argumentacji oraz dowodów. Pamiętaj, że dochodząc alimentów w sprawie o rozwód lub po jej zakończeniu to Ty musisz wykazać, że faktycznie doszło do istotnego pogorszenia Twojej sytuacji majątkowej. Właściwe przygotowanie i współpraca z pełnomocnikiem pomogą Ci wygrać z byłym partnerem.

przemoc w rodzinie pomoc prawnika kraków

Ustawa antyprzemocowa, czyli natychmiastowa pomoc dla ofiar przemocy domowej

W dniu 30 listopada 2020 roku weszła w życie tzw. ustawa antyprzemocowa. Celem tej regulacji jest wprowadzenie skuteczniejszych rozwiązań wspomagających walkę ze sprawcami przemocy domowej oraz ochrony ofiar. Jakie są główne założenia ustawy i czy pomoże ona w walce z domowymi oprawcami?

Najbardziej wyczekiwanym mechanizmem jest wprowadzenie izolacji sprawcy przemocy od ich ofiar. Zgodnie z wprowadzonymi zmianami policjant ma nowe uprawnienia wobec osoby stosującej przemoc w rodzinie, jak również stwarzającej zagrożenie dla życia lub zdrowia osoby dotkniętej tą agresją. Środkami tymi są: nakaz natychmiastowego opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakaz zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Mogą one obowiązywać 14 dni i zostać przedłużone przez Sąd.

Wydaje się, że ustawa może przynieść wiele korzyści związanych z ochroną osób pokrzywdzonych przemocą domową. Niejednokrotnie osoby dotknięte agresją ze strony najbliższych nie miały możliwości ucieczki przed oprawcą z przyczyn ekonomicznych. Wprowadzone rozwiązania pozwolą na częściowe wyeliminowanie tego problemu. Dodatkowo konieczność opuszczenia mieszkania przez sprawcę wydaje się formą bardziej sprawiedliwą.

Nowa regulacja zakłada również przyśpieszenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania lub zakazania zbliżania się do niego. Według wprowadzonych zasad sprawa przed sądem może trwać do jednego miesiąca od dnia złożenia wniosku. Ma to być możliwe dzięki najnowszym kompetencjom przyznanym policji, która obok poczty, będzie miała możliwość doręczenia korespondencji w tego typu sprawach.

Wprowadzone rozwiązania niestety mogą zostać również niewłaściwie wykorzystywane. Wydaje się, że regulacje te stwarzają pole do nadużyć. Jako przykład można wskazać sytuację, gdy jeden z małżonków zostanie fałszywie posądzony przez drugiego o stosowanie przemocy. Może to doprowadzić do okoliczności, gdy niewinna osoba zostanie pozbawiona na co najmniej 14 dni dachu nad głową. Mimo wszystko wydaję się, że regulacje te zmierzają w dobrą stroną, jednakże dopiero po pewnym czasie można będzie ocenić ich skuteczność.

szybki rozwód Kraków

Jak w krótkim czasie dostać rozwód? 6 kroków, by szybko zakończyć związek małżeński

Jednym z najczęstszych pytań zadawanych prawnikom jest to, ile trzeba będzie czekać na wyrok. W sprawie o rozwód kwestia ta jest tym bardziej uzasadniona. Niewątpliwie nikt nie chce przeżywać tych chwil, dlatego osoby decydujące się na rozwód chciałyby, żeby postępowanie sądowe zakończyło się możliwie płynnie. Co powinieneś/powinnaś zrobić, jeśli zależy Ci na szybkim rozwodzie?

  1. Po pierwsze zadbaj, żebyś już na etapie składania pozwu nie popełnił/a żadnego błędu. Pozew musi spełnić określone wymagania, w tym m.in. zawierać informację czy wnosisz o rozwód z winą czy bez orzekania o winie. Powinieneś/powinnaś go skierować do odpowiedniego sądu oraz nie zapomnieć o opłacie sądowej. Ponadto w sprawie o rozwód sąd orzeka również o innych kwestiach, tj. alimentach, kontaktach z dziećmi, władzy rodzicielskiej, wspólnie zajmowanym mieszkaniu. Jeżeli małżonkowie mają wspólne dzieci, to wszystkie te najważniejsze kwestie powinny być zawarte w czytelny i jednoznaczny sposób w pozwie. Należy również pamiętać o odpisie (kopii) pozwu dla strony przeciwnej.

  2. Kolejnym czynnikiem, który w bardzo istotny sposób wpływa na czas rozpoznania sprawy o rozwód jest dochodzenie winy w rozpadzie związku małżeńskiego. Na zgodny wniosek Twój oraz Twojego małżonka sąd zaniecha orzekania o winie. Niewątpliwie pozwoli to na skrócenie postępowania dowodowego – w tym przede wszystkim pozwoli uniknąć przesłuchania świadków na okoliczności związane z rozstaniem. W takim przypadku sąd może rozwiązać małżeństwo już na pierwszej rozprawie.

  3. Jeżeli zdecydujesz się na samodzielne napisanie pozwu o rozwód to przemyśl, które dowody powołane przez Ciebie w piśmie, faktycznie mogą być przydatne dla rozstrzygnięcia sprawy. Być może nie ma potrzeby powoływania kilkudziesięciu świadków, którzy będą zeznawać na tę samą okoliczność. Nie oznacza to jednak rezygnacji z przedstawienia odpowiedniego materiału dowodowego – pamiętaj, że sąd dokonuje ustaleń faktycznych w oparciu o zgromadzone w sprawie dowody.

  4. Szybsze uzyskanie rozwodu niewątpliwie zapewni uzgodnienie z małżonkiem przynajmniej niektórych tematów jeszcze przed złożeniem pozwu. Nawet wybrane kwestie, co do których jesteście zgodni, pozwolą na ograniczenie postępowania dowodowego i uniknięcie eskalacji konfliktu. Jako przykład można wskazać kontakty z dzieckiem, które nawet w braku porozumienia co do alimentów czy winy w rozkładzie pożycia, mogą być objęte porozumieniem. Nierzadko stronom w dojściu do zgodnego stanowiska pomóc może również mediator.

  5. W sprawie o rozwód można również dokonać podziału majątku wspólnego. Jeżeli jednak odliczasz dni do rozwodu – zrezygnuj z tego. Podział majątku można przeprowadzić w osobnym postępowaniu sądowym lub przed notariuszem, a czasami nawet w zwykłej formie pisemnej.

  6. Skorzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika również może mieć wpływ na skrócenie trwania postępowania. Pomoc w skonstruowaniu pozwu pozwoli na uniknięcie braków formalnych pisma oraz odpowiedni dobór materiału dowodowego. Dodatkowo pełnomocnik niejednokrotnie pomaga w wypracowaniu korzystnego dla strony porozumienia. Niewątpliwie radca prawny zapewni również poczucie bezpieczeństwa, w tych stresujących chwilach.

Na czas trwania postępowania ma również wpływ obłożenie sądu, który będzie właściwy dla rozpoznania Twojej sprawy. Dla przykładu w Sądzie Okręgowym w Krakowie obecnie czas oczekiwania na wyznaczenie rozprawy głównej wynosi około pół roku. Pamiętaj jednak, że pierwszym krokiem jest podjęcie decyzji o rozwodzie. W tym zakresie zdecydowanie pośpiech nie jest wskazany. 

alimenty 500 plus

Czy świadczenie z programu 500 plus wpływa na wysokość alimentów?

W kwietniu 2016 roku wypłacono w Polsce pierwsze świadczenia z programu 500 plus. Program, który od początku budził wiele kontrowersji i przybierał różne formy miał swój wpływ na początkowym etapie funkcjonowania również na orzeczenia sądów powszechnych w sprawach o alimenty.

Wprowadzenie programu ma służyć częściowemu pokryciu wydatków związanych z wychowaniem dziecka. Zdaniem części osób zobowiązanych do płacenia alimentów, jeżeli Państwo przejmuje na siebie część kosztów związanych z utrzymaniem dziecka, to powinno to skutkować zmniejszeniem zasądzonych już alimentów. Początkowo faktycznie kwotę z programu 500+ wliczano do dochodów rodziny. Takie stanowisko przyjął m.in. Sąd Okręgowy w Olsztynie w sprawie prowadzonej pod sygn. akt VI RCa 85/16.

W dniu 20 sierpnia 2016 roku weszła w życie ustawa, na mocy której w Kodeksie Rodzinnym i Opiekuńczym, wprowadzono art. 135 § 3 pkt. 3. Nowa regulacja zakłada, że na zakres świadczeń alimentacyjnych nie wpływają świadczenia z programu 500 plus. Obecnie sądy nie mają już żadnych wątpliwości w tym zakresie. Stanowisko takie podkreślone zostało m.in. w wyroku Sądu Rejonowego w Pruszkowie z dnia 16 października 2019 roku, sygn. akt III RC 208/19. Świadczenie 500+ pozostaje również obojętne dla alimentów dobrowolnych.

Wskazana zmiana przepisów powoduje, że nie ma podstaw prawnych do obniżenia alimentów na dziecko z powodu przyznania świadczenia 500 plus.

rozwód kraków adwokat

Skutki orzeczenia rozwodu

Chcesz się rozwieść, ale co dalej? Czy wiesz jakie skutki niesie za sobą prawomocny wyrok rozwodowy i co zmieni się po rozwodzie? W tym artykule wskażę największe zmiany z jakimi musisz się liczyć decydując się na złożenie pozwu.

  1. rozwiązanie węzła małżeńskiego, czyli ustanie związku małżeńskiego – po uprawomocnieniu się wyroku możesz ponownie wstąpić w związek małżeński;

  2. alimenty na dzieci – w wyroku rozwodowym Sąd orzeka w jakiej wysokości każdy z rodziców zobowiązany jest do pokrywania kosztów związanych z utrzymaniem małoletnich dzieci;

  3. władza rodzicielska – Sąd orzeka także o sposobie sprawowania władzy rodzicielskiej nad dziećmi. W zakresie władzy rodzicielskiej mieszczą się m.in. decyzje o wyborze szkoły czy leczenia, a także o wyjazdach zagranicznych, wyrobieniu paszportu, czy uczestniczeniu przez dziecko w praktykach religijnych;

  4. kontakty z dziećmi – to kolejny punkt wyroku w sprawie o rozwód. Sąd rozstrzyga czy i w jaki sposób mają one przebiegać. Warto zwrócić uwagę, że kontakty to nie tylko prawo, ale również obowiązek rodzica;

  5. wspólne mieszkanie małżonków po rozwodzie – jeżeli małżonkowie w chwili wydawania wyroku nadal zajmują wspólne mieszkanie, to Sąd orzeka o sposobie korzystania z tego mieszkania po rozwodzie. Orzeczenie to ma charakter tymczasowy. Dodatkowo w określonych przypadkach Sąd może zaniechać orzekania w tym zakresie;

  6. rozdzielność majątkowa – w przypadku, gdy strony pozostawały w małżeńskiej wspólnocie majątkowej, z chwilą uprawomocnienia się wyroku stan ten przestaje obowiązywać;

  7. podział majątku – można go dokonać w pewnych sytuacjach w ramach postępowania rozwodowego. Jeżeli w Twoim przypadku nie ma takiej możliwości, to możesz przeprowadzić podział majątku po uzyskaniu rozwodu;

  8. alimenty między małżonkami – jest to możliwe w dwóch przypadkach, tj. po pierwsze, gdy rozwód pociąga za sobą dla małżonka niewinnego istotne pogorszenie sytuacji majątkowej. W takiej sytuacji małżonek wyłącznie winny może zostać zobowiązany do przyczyniania się do usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego. Druga sytuacja dotyczy małżonka, który nie został uznany za wyłącznie winnego (czyli: rozwód bez orzekania o winie lub rozwód z winy obu stron). W takim przypadku alimentów może żądać ten z małżonków, który znajduje się w niedostatku;

  9. brak domniemania pochodzenia dziecka – jeżeli dziecko urodziło się w czasie trwania małżeństwa albo przed upływem 300 dni od jego ustania domniemywa się, że ojcem dziecka jest były małżonek matki. Kolejnym skutkiem rozwodu, a w zasadzie upływu 300 dni od uprawomocnienia się wyroku rozwodowego jest więc brak tego domniemania;  

  10. ustanie dziedziczenia – z chwilą uprawomocnienia się wyroku rozwodowego małżonkowie nie dziedziczą po sobie na podstawie ustawy, tj. byli małżonkowie są według prawa spadkowego obcymi ludźmi. Nie oznacza to jednak, że ewentualny testament przestaje obowiązywać;

  11. możliwość zmiany nazwiska – w ciągu trzech miesięcy od uprawomocnienia się wyroku małżonek, który w skutek zawarcia małżeństwa zmienił swoje dotychczasowe nazwisko może powrócić do nazwiska, które nosił przed zawarciem małżeństwa.

koronawirus a obniżenie alimentów

Alimenty a spadek dochodów ze względu na pandemię koronawirusa

Czy z powodu koronawirusa alimenty na dziecko zostaną automatycznie zmniejszone? W tym momencie można jednoznacznie odpowiedzieć, że nie. Należy pamiętać, że w kwestii alimentów nic nie dzieje się z automatu. Na ten moment żadnych zmian w tym zakresie nie wprowadza również tzw. tarcza antykryzysowa.

Co więc zrobić w sytuacji, gdy w wyniku kryzysu wywołanego koronawirusem Twoja sytuacja finansowa uległa pogorszeniu? Jeżeli na podstawie wyroku lub ugody sądowej jesteś zobowiązany do płacenia określonej kwoty tytułem alimentów, to niestety brak zapłaty spowoduje powstanie zadłużenia i może prowadzić do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Rozwiązaniem w Twojej sytuacji być może będzie złożenie pozwu o obniżenie alimentów w oparciu o treść art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wraz z wnioskiem o zabezpieczenie na czas trwania postępowania sądowego. Pismo to należy dobrze uzasadnić i powołać określone dowody, które pozwolą zwiększyć szanse na wygraną. Przede wszystkim istotne jest, by wykazać zmianę stosunków, w tym utratę pracy, zmniejszenie wymiaru czasu pracy, czy obniżenie wynagrodzenia.

Warto zwrócić uwagę na to, że oprócz spadku dochodów, być może zmniejszyły się również koszty utrzymania małoletniego. Jako przykład można wskazać wydatki związane z opłatami za przedszkole, zajęcia dodatkowe, czy z rozrywką. Jeżeli taka sytuacja ma miejsce w Twoim przypadku, warto by informacja taka znalazła się w Twoim wniosku.

Niestety w aktualnej sytuacji, sprawy alimentacyjne nie zostały uznane za sprawy pilne, a zatem sąd nie wyznaczy rozprawy, by rozpoznać Twój pozew. Na problem ten zwrócił uwagę Rzecznik Praw Obywatelskich, z którego stanowiskiem można się zapoznać tutaj. Najważniejsze w tej sytuacji wydaje się więc prawidłowe złożenie wniosku o zabezpieczenie roszczenia poprzez obniżenie alimentów na czas trwania postępowania. Postanowienie o zabezpieczeniu alimentów wydawane jest na podstawie art. 755 Kodeksu postępowania cywilnego.

W przypadku alimentów nie ma generalnych wytycznych, a każda sprawa jest indywidualnie rozpoznawana. Oczywiście, jeżeli widzisz możliwość porozumienia się z rodzicem, który na co dzień sprawuje opiekę nad dzieckiem, to jest to niewątpliwie najlepsze rozwiązanie. Mając na względzie aktualną sytuację i ograniczenia związane z przemieszczeniem się proponuję, aby ugoda taka zawarta zatwierdzona przez strony przynajmniej w formie e-maila.

kontakty ograniczenia widzenia z dzieckiem

Kontakty z dzieckiem w czasie pandemii koronawirusa

W czasie, gdy ze względu na panującą na świecie pandemię wprowadzane są kolejne ograniczenia, a okresy tych zakazów wydłużają  się, pojawia się pytanie „jak zorganizować kontakty z dzieckiem?”.

Przede wszystkim w postanowieniu sądu, które dotyczy Twojej sprawy, najprawdopodobniej próżno szukać regulacji dotyczących okresu epidemii. Bezcelowe w tym zakresie jest również poszukiwanie tego typu zapisów w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Co więc zrobić, gdy w najbliższym czasie przypada nam kontakt z dzieckiem, orzeczony przez sąd? Odpowiedź nie jest jednoznaczna.

Gdy rodzice stosują się do zaleceń WHO, a dziecko nie ma szczególnych ograniczeń ze względu na stan zdrowia, to moim zdaniem nie ma powodów do rezygnowania z planowanego spotkania. Bezpodstawna odmowa realizowania kontaktów przez rodzica, który na co dzień opiekuje się dzieckiem może w przyszłości narazić go na kolejne postępowania sądowe. W przypadku, gdy jednak zalecenia te nie są respektowane lub praca rodzica uprawnionego do kontaktu wiąże się ze stycznością z osobami zarażonymi, warto zastanowić się, czy nie lepszym rozwiązaniem byłoby skorzystanie z narzędzi typu Skype, Messenger czy WhatsApp lub z telefonu. Telefon lub internet jest także jedynym wyjściem w przypadku, gdy rodzic lub dziecko przebywa na kwarantannie. 

W pewnych przypadkach spotkania te będą wymagały zmian. Jako przykład można podać sytuację, gdy w postanowieniu wskazano, że kontakty mają odbywać się w określonym miejscu publicznym np. plac zabaw. Najlepszym wyjściem jest porozumienie się między rodzicami i ustalenie innego miejsca spotkań, np. w spacer czy mieszkanie rodzica, który na co dzień sprawuje opiekę. Pamiętaj, że w tego typu sprawach najważniejsze jest dobro dziecka.

Brak porozumienia między rodzicami i przedłużający się okres pandemii mogą spowodować znaczny wzrost wniosków o zmianę postanowienia o kontaktach z dzieckiem wraz z wnioskiem o udzielenie stosownego zabezpieczenia. Mając jednak na względzie aktualne ograniczenia w funkcjonowaniu sądów oraz generalne przeciążenie większości sądów niestety na stosowne postanowienie prawdopodobnie będziemy musieli poczekać, a sam wniosek może się zdezaktualizować. Brak realizacji kontaktów najprawdopodobniej wpłynie również na zwiększenie ilości wniosków o egzekucję kontaktów.

Aktualna sytuacja jest dosyć dynamiczna i niezwykle interesująca również pod względem prawnym. Jestem bardzo ciekawa, czy panująca pandemia wpłynie na orzecznictwo sądów rodzinnych, a jeśli tak, to w jaki sposób.

AKTUALIZACJA

W dniu 3 kwietnia 2020 roku na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości pojawiły się nowe informacje na temat realizowania kontaktów w związku z koronawirusem. Choć opracowanie to, moim zdaniem nie odpowiada na wszystkie pytania i budzi pewne zastrzeżenia, to jednak jest to znak, że rządzący również dostrzegają ten problem. Ze stanowiskiem można się zapoznać tutaj.



tani rozwód

Ile kosztuje rozwód?

Jednym z pierwszych pytań jakie nasuwają się przy podejmowaniu decyzji o rozwodzie jest „ile to będzie kosztować?”. Oczywiście nie sposób oszacować strat emocjonalnych związanych z negatywnymi przeżyciami w trakcie postępowania sądowego, jak również ze straconym czasem, dlatego w tym artykule podniosę wyłącznie kwestie finansowe.

W pierwszej kolejności musisz mieć na uwadze opłatę sądową. Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, od pozwu w sprawie o rozwód pobiera się opłatę w wysokości 600 zł. Kwotę tę zobowiązana jest wpłacić strona, która decyduje się na złożenie pozwu, czyli powód. W przypadku, gdy strony zdecydują się na rozwód bez orzekania o winie, Sąd po uprawomocnieniu się wyroku zwróci połowę uiszczonej opłaty, tj. 300 zł (art. 79 ust. 3 lit. b).

Jeżeli zdecydujesz się na pomoc radcy prawnego czy adwokata, musisz wziąć również pod uwagę jego wynagrodzenie. Koszty te są ustalane indywidualnie, jednak wpływają na nie m.in. takie okoliczności jak stopień skonfliktowania stron, to czy małżonkowie mają wspólne dzieci, itd. Pełnomocnik w sprawie o rozwód, choć nie jest wymagany, zapewni Ci fachową pomoc, jak również udzieli odpowiedzi na wszystkie pytania. Dodatkowo zazwyczaj wsparcie pełnomocnika przekłada się również na ograniczenie stresu w tych trudnych chwilach.

Musisz wiedzieć, że w wyroku rozwodowym Sąd rozliczy koszty postępowania. Zasadą jest, że strona przegrywająca (tj. zazwyczaj strona uznana za wyłącznie winną w rozpadzie pożycia) zobowiązana jest zwrócić stronie wygrywającej koszty postępowania. W zakres tych kosztów wchodzi opłata od pozwu i ewentualne wynagrodzenie dla pełnomocnika małżonka niewinnego (jednakże wyłącznie wynikające z odpowiednich rozporządzeń – aktualnie 720 zł, przy czym kwota ta może zostać powiększona maksymalnie do sześciokrotności stawki – sprawy wymagające znacznego nakładu pracy, czy szczególnie zawiłe).

W sprawach, w których strony zgodnie wnosiły o rozwód bez orzekania o winie i korzystały z fachowej pomocy, Sąd zazwyczaj znosi koszty zastępstwa procesowego. Oznacza to, że w takim przypadku każdy płaci za swojego pełnomocnika (zgodnie z indywidualnymi ustaleniami). Podobna sytuacja zachodzi, gdy sąd orzeka rozwód z winy obojga. Dodatkowo przy zgodnym wniosku o nieorzekaniu o winie, rozliczana jest między stronami również kwota 300 zł.

W sprawach o rozwód możesz również starać się o zwolnienie od kosztów postępowania, jak również o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Pomoc ta jest adresowana do osób, których sytuacja materialna jest trudna – tzn. nie są w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a dodatkowo udział profesjonalnego pełnomocnika jest potrzebny. Do wniosku należy dołączyć wypełnione oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania (dostępny tutaj).

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

rozliczenia konkubentów

Rozliczenia finansowe byłych partnerów

Chociaż polskie prawo nie reguluje w sposób szczególny kwestii rozliczeń między konkubentami, to spory w tym zakresie coraz częściej rozstrzygane są przez sądy. W dniu 19 grudnia 2019 roku Sąd Najwyższy (IV CSK 496/18) ponownie zajął się tą kwestią rozpoznając kilkuletni spór byłych partnerów w zakresie wzajemnych rozliczeń.

Były partner domagał się zapłaty kwoty 138 tys. zł, które jak twierdził stanowiły pożyczkę. Pozwana twierdziła jednak, że strony były narzeczonymi i w związku z tym obdarowywały się nawzajem, a dodatkowo partner wspierał materialnie jej córkę. Ostatecznie powód zażądał kwoty 127.921,60 zł, a Sąd Okręgowy w Bydgoszczy przyznał mu rację i zasądził całą dochodzoną kwotę. Sąd wskazał m.in., że z korespondencji między byłymi partnerami wynikało, że środki te stanowiły pożyczkę, a nie darowiznę. Kobieta nie zgodziła się z wyrokiem, a Sąd Apelacyjny w Gdańsku zmienił wyrok w części, uznając, że mężczyzna nie udowodnił udzielenia pożyczki w pełnej kwocie. Mężczyzna nadal upierał się przy swoim stanowisku. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku w części oddalającej powództwo i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Jak pokazuje powyższy przykład rozliczenia między byłymi partnerami bywają trudne i długotrwałe. Powyższy wyrok nie jest wyjątkiem, ponieważ finansami byłych partnerów przyjrzał się również Sąd Apelacyjny w Warszawie (sygn. akt V ACa 442/17). W wyroku Sąd przyjął, że do rozliczeń majątkowych konkubentów zastosowanie mają przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu, a zatem bezpodstawnie wzbogacony może domagać się wydania korzyści w naturze. Zwrotu jej wartości może dochodzić tylko wówczas, gdy wydanie korzyści w naturze nie jest możliwe. Ani uprawniony nie może skutecznie żądać, ani zobowiązany – zwolnić się z obowiązku zwrotu korzyści przez zapłatę równoważnej kwoty pieniężnej.

Jeżeli pozostajesz w nieformalnym związku i wspólnie z partnerem planujecie decyzje finansowe, które mają wpływ na Wasze majątki, to pamiętaj, żeby odpowiednio się zabezpieczyć. W szczególności warto dokumentować poszczególne decyzje. Warto jasno określić w szczególności czy mamy do czynienia z darowizną czy z pożyczką.